Zwachtelen, maar dan net even anders

03-01-2024 - 07:00

Na kleinschalig testen gaat TSN het gebruik van klittenbandzwachtels breed uitrollen binnen TSN. Een klittenband zwachtelsysteem is een aanpasbaar zwachtelsysteem met klittenbandsluiting dat op een effectieve manier helpt om de vochtophoping (oedeem) in zowel handen, armen, voeten en benen terug te dringen; compressietherapie. Op dit moment worden er scholingen gegeven om de zwachtels goed in te zetten. Na deze trainingen wordt het gebruik van de klittenbandzwachtels verder ingezet. 

Het begin
Angelique Dijk is ambassadeur zelfredzaamheid, regisserend wijkverpleegkundige in team De Wijert Noord en één van de eerste gebruikers die klittenbandzwachtels heeft getest. Inmiddels heeft ze 12 cliënten hiermee geholpen.

Een cruciaal voordeel dat Angelique benadrukt, is de verbeterde mobiliteit en veiligheid voor cliënten. Angelique: "Met dit nieuwe systeem kunnen cliënten hun schoenen meestal gewoon aantrekken, waardoor de kans op vallen aanzienlijk afneemt. Iets wat met de vorige zwachtels niet altijd het geval was. Ik vind het een mooi en makkelijk systeem. Het geeft uiteindelijk hetzelfde resultaat als de gebruikelijke manier van zwachtelen.”

“Het voordeel voor cliënten is dat ze de zwachtels in de avond af kunnen doen. Dat kan met de zwachtels zonder klittenband niet. Normaal zaten de benen 3 dagen ingepakt en nu niet meer. Daarnaast kost het ons veel minder tijd en is het veel minder belastend. Bij zwachtelen indiceer je normaal gesproken 40 minuten, drie keer per week, gedurende een aantal weken. Bij de klittenbandzwachtels indiceer je maar 15 minuten per dag, dit hoeft maar enkele dagen. Veel cliënten zijn namelijk al snel weer zelfredzaam. Dit heeft geleid tot eerdere zelfstandigheid en minder zorgafhankelijkheid. Cliënten gaan dus veel eerder uit zorg, is mijn ervaring.”

"Het was heel makkelijk om te leren en eigenlijk zou iedereen het moeten kunnen aanleren. Onze ervaring laat zien dat zelfs partners van cliënten het eenvoudig kunnen toepassen, omdat het zo gebruiksvriendelijk is. Cliënten zweren erbij. Bij het woord ‘zwachtelen’ denken ze direct ‘oh nee, moet ik weer helemaal ingepakt worden’. Ze zijn dan blij verrast als ze dan zien hoe makkelijk dit werkt en dat de zwachtel in de avond gewoon uit kan. Daarnaast is het minder warm dan de zwachtels zonder klittenband, dat is vooral in de zomer een groot voordeel! Ook kunnen cliënten nu douchen wanneer ze willen. Bij de andere zwachtels moesten ze wachten tot wij er waren. Het geeft de client dus veel vrijheid terug.”

Een verhaal uit de praktijk
Angelique: “Een cliënt werd aangemeld voor Ambulante Compressie Therapie (ACT) zwachtelen door de huisarts. Na het overdragen van de cliënt stelde ik voor aan de assistente om klittenbandzwachtels in te zetten, de assistent ging akkoord. Hierna belde ik de cliënt om een afspraak in te plannen voor een intake, waarbij ik heb voorgesteld om te starten met de klittenbandzwachtels. De cliënt stond hier absoluut niet voor open. Dus kreeg de cliënt drie keer per week de ACT zwachtels aangebracht. Vervolgens belde de cliënt elke keer na het aanleggen dat het te strak zat. Daardoor haalde ze steeds zelf de zwachtels eraf. Naar aanleiding van deze verhalen, heb ik een filmpje aan de cliënt laten zien van de klittenbandzwachtels, waarna zij er toch voor open stond om het te proberen. Mevrouw kreeg de klittenbandzwachtels en was meteen erg enthousiast. De zwachtels zaten lekker, de cliënt ervaarde geen pijnklachten meer. Haar echtgenoot brengt in de ochtend de klittenbandzwachtels aan en in de avond haalt hij ze er weer af, aangezien het makkelijk aan te brengen is en het niet zwaar is, gaat dit erg goed.”

De scholing is gestart
Na de testfase is de scholing begonnen. Hier reageerden collega’s heel positief op de nieuwe manier van zwachtelen hieronder enkele reacties.

Het was een leerzame en leuke scholing. Ik denk dat we in de toekomst daar zeker veel mee kunnen doen binnen TSN. Het haalt heel veel zwaar werk bij ons weg.

Ik heb het als heel positief ervaren. Ook leuk dat je kon oefenen ermee, omdat je dan ook ervaart hoe het is om zo’n zwachtel aan te hebben. Je voelt je dan ook wat zekerder dan wanneer het alleen bij theorie blijft en dan gaat het veel meer leven. Ik denk dat heel veel cliënten hier veel baat bij kunnen hebben.”

Nu de pilot is afgerond worden al onze wijkteams geschoold in het aanbrengen van de klittenbandzwachtels. Hierdoor kunnen zij een goede afweging maken voor wie deze vorm van zwachtelen geschikt is en kunnen we het gebruik van klittenbandzwachtels meer inzetten.