Nazorg bieden in emotionele tijden

Het werk van een Regisserend Wijkverpleegkundige is erg gevarieerd. Vandaag heb ik een nazorggesprek met de weduwe van de heer Mensink, een man die we niet lang in zorg hebben gehad, maar die wel een enorme indruk heeft achtergelaten. Hij is drie weken geleden overleden. Ik ga langs om te kijken hoe het gaat met mevrouw en om de laatste dagen van onze zorgverlening aan de heer Mensink met haar te bespreken.

"Wat fijn dat je nog even langskomt, het is niet te bevatten wat ons is overkomen." Samen met haar dochter zit mevrouw aan de eettafel, ik krijg koffie en ze begint te vertellen. "Op de dag dat hij de diagnose longkanker kreeg, heeft hij ongetwijfeld gedacht dat het een goed moment was om uit het leven te stappen. Waarschijnlijk heeft hij een hartinfarct er overheen gehad."

Wij hebben meneer leren kennen als een zelfstandige en altijd hardwerkende man die in zorg kwam vanwege wondlekkage. Van de één op de andere dag verslechterde zijn conditie en zag een collega dat het echt niet goed met hem ging. Zij heeft de huisarts gebeld en niet veel later lag hij in het ziekenhuis. "Pa vertelde dat hij tijdens de operatie het licht had gezien; een heel mooi licht, waar vrede was zonder haat en vol liefde. Daar wou hij naar toe. We dachten dat hij in de war was, want voor zulke uitspraken was hij veel te nuchter. Nu denken we dat hij geweten heeft waar hij naar toe zou gaan en voor het pad koos zonder lijdensweg, want het hebben van longkanker is echt geen pretje." vertelt zijn dochter. Ik krijg kippenvel en zie het verdriet van deze mensen die de lichtpuntjes zien van de laatste momenten van meneer.

De echtgenote vertelt verder: "We hebben als gezin samen fijne momenten gehad tijdens het afscheid nemen. We hebben op een dag met ons allen een borreltje gedronken bij hem terwijl hij in de kist lag en mijn andere dochter deed er iets van op haar vinger en maakte daarmee zijn lippen nat: ‘zo’, zei ze, ‘drinkt hij toch nog een beetje mee’." De dochter vult haar moeder aan: "En op zijn verjaardag gaan wij het leven vieren. Nu kon vanwege corona niet iedereen aanwezig zijn op de begrafenis, maar straks vieren we het groots. Papa hield van feestjes, dus straks is het echt feest!”

In coronatijd ging het afscheid anders dan ze hadden gewild; met minder mensen en met meer afstand. "Maar", zo vertelt de dochter, "We hebben mondkapjes laten maken met een foto van hem erop. Heel mooi en netjes en iedereen die erbij was, deed deze op." Ze laten me het mondkapje zien en ik krijg er één mee om aan het team te laten zien. Wat stralen deze mensen veel liefde en positiviteit uit; samen staan ze sterk!

Ik vraag mevrouw hoe het nu gaat en of ze de dagen een beetje goed door kan komen. "Het is moeilijk meid, maar het moet. Wat wel heel warm en prettig is, is dat we alle avonden samen met de kinderen eten, hier bij mij thuis. Dan hoef ik niet alleen te eten."

Het is fijn voor mevrouw om nog even de laatste zorgmomenten door te nemen, zodat ze het verlies nog beter een plekje kan geven. Wanneer er een cliënt komt te overlijden, is het ingrijpend voor eenieder, ook voor de zorgmedewerkers, en daarom vind ik het een fijn onderdeel van mijn werk om tijdens zo`n gesprek nog even te informeren hoe het gaat met degene die overblijft en om de zorg daarmee netjes af te kunnen ronden.

Vanwege privacy is in dit artikel niet de echte naam van de familie Mensink gebruikt.